warsztat


W najnowszej Rzeczpospolitej ukazał się krótki artykuł na temat przekładów literatury polskiej na języki obce. Warto zajrzeć i zobaczyć, z czym zmagają się i jakie sukcesy odnoszą tłumacze: Przekładami polskich dzieł zajmują się fascynaci, a książki docierają na wszystkie kontynenty. O potyczkach z językiem polskim potrafią opowiadać bez końca. – […]

Tłumacz literatury jak Indiana Jones


Dobry tłumacz, jak zwykło się mawiać, zna język ojczysty jeszcze lepiej niż obcy. I tym bardziej powinien dbać o poprawność językową swoich przekładów. Warto zatem przeglądnąć galerię najpopularniejszych błędów – kto wie, które zalęgły się u nas, choćby przez wpływ otoczenia: .

Nieskazitelna polszczyzna tłumacza


szojelentese_logo
Natrafiłam ostatnio na ciekawy słownik szojelentese.com, który poszczególne hasła ujmuje nie tylko w standardowym zakresie, ale m.in. podaje też ich transkrypcję na język migowy, alfabet Morse’a, liczy stosunek spółgłosek do samogłosek i jak ten współczynnik ma się do średniej w języku węgierskim: ANYA szó jelentése Magyar nyelv (1862) szótárunk szerint […]

Węgierski migany i nadawany Morsem



literarytrans
Polecam Wam bardzo ciekawy wywiad na temat tłumaczeń literackich, który ukazał się w dwutygodniku.com: ZOFIA ZALESKA: „Przyszłym językiem Europy jest przekład” – głosił dwadzieścia lat temu Umberto Eco. Od tamtej pory pojawiły się publikacje na temat teorii przekładu, poświęcone mu seminaria i kierunki uniwersyteckie, tłumacze dostają nagrody i wyjeżdżają na stypendia – […]

Tłumacze literatury kiedyś i dziś



zrodla internetowe
Tłumacz przysięgły to osoba, którą niemal każdy z nas może spotkać w którymś (trudnym) momencie swojego prywatnego i zawodowego życia. Jeśli chcesz, by egzamin na tłumacza przysięgłego był lepszej jakości i nie odrzucał od początku tych, którzy akurat nie z wiedzą prawniczą, językiem czy umiejętnościami tłumackimi mają największy problem, wesprzyj […]

Zrób coś dla innych – jednym kliknięciem



zrodla internetowe
Gorąco polecam Wam blog Porady dla początkujących tłumaczy: Piotr Szymczak (Po ludzku o tłumaczeniach). Świetny styl pisania, dobre rady dla początkujących i tych nieco bardziej zaawansowanych, szeroki zakres tematów, związanych z tłumaczeniami ustnymi, pisemnymi, literackimi, poświadczonymi etc. Sam autor opisuje swojego bloga następująco: Na tym blogu staram się pisać po […]

Porady dla początkujących tłumaczy


superbohater
Wiele osób uważa, że tłumaczem może być każdy, byleby jako-tako znał jakikolwiek język obcy. Niewielu jednak pamięta, z jak wielkimi konsekwencjami może wiązać się praca tłumacza, i jaką odpowiedzialność bierze za każdy przełożony tekst – od listu miłosnego po instrukcję montażu maszyny przemysłowej: Not many people think of translators until […]

Tłumacze superbohaterami


nauka
Każdy, kto choć raz podjął naukę języka obcego, zmagał się ze swoim akcentem. Uchwycenie prawidłowej melodii obcego języka i zminimalizowanie śladów własnego to pragnienie każdego tłumacza. Niektórym się to udaje – jednym z największych komplementów, jakie można usłyszeć jest „w ogóle nie masz obcego akcentu”. Skąd zatem bierze się sama […]

Dlaczego ciężko pozbyć się akcentu w obcym języku



instytut wolności
Instytut Wolności i Central European Policy Centre z Budapesztu zapraszają na letnie warsztaty poświęcone polityce środkowoeuropejskiej: Warsztaty odbędą się miedzy 21 a 25 sierpnia w miejscowości Kőszeg w zachodnich Węgrzech. W zajęciach wezmą udział wysokiej rangi węgierscy politycy i eksperci. Organizatorzy pokrywają koszty noclegu, jedzenia i warsztatów. Transport uczestnicy muszą […]

Polsko – węgierskie warsztaty o Europie Środkowej


swps
SWSP i STA zapraszają na kursy przekładu audiowizualnego: Wstęp do przekładu audiowizualnego Stowarzyszenie Tłumaczy Audiowizualnych (dr A. Szarkowska, A. Celinska, D. Dziadkiewicz, K. Kowalczyk, S. Misiorek, M. Balcerek) who Szkolenie otwarte zarówno dla studentów i pracowników SWPS jak i osób z zewnątrz zainteresowanych przekładem audiowizualnym na potrzeby telewizji what Autorzy […]

Kursy przekładu audiowizualnego


spoiwa kultury szczecin 2013
W ramach Festiwalu Spoiwa Kultury Szczecin 2013  zaprezentuje się węgierski zespół Buda Folk: O muzykach węgierskiego Buda Folk Band można powiedzieć, że urodzili się przy folkowych rytmach – ich rodzice i nauczyciele byli częścią pokolenia, które pomogło wrócić folklorowi do tzw. domów tańca w latach 70. Członkowie grupy zaczęli wspólnie […]

Buda Folk na Spoiwach Kultury 2013



staż tłumaczeniowy Luksemburg
Oto oferta bezpłatnego stażu tłumaczeniowego dla studentów,  obejmującego 4 tygodnie pobytu w Luksemburgu w sierpniu/wrześniu. Organizatorem przedsięwzięcia jest Departament Języka Polskiego w Dyrekcji Generalnej ds. Tłumaczeń Pisemnych Komisji Europejskiej. Warunki, jakie stawia się kandydatom, spełnia także znajomość języka węgierskiego: .

Staż tłumaczeniowy w KE


jozsef attila kor
W tym roku odbywa się kolejna edycja warsztatów tłumaczeniowych na Węgrzech, organizowanych przez József Attila Kör. Warsztaty w całości prowadzone są po węgiersku, a uczestnicy przekładają teksty na język ojczysty. Poranki poświęcone są ćwiczeniom przekładowym, popołudnia spotkaniom z pisarzami i ludźmi związanymi z literaturą (krytycy, wydawcy, tłumacze).  Byłam, sprawdziłam, polecam! […]

JAK 2013 – warsztaty tłumaczeniowe


ikonomou 32 languages polyglot
Już kilka razy (tutaj i tutaj) wspominałam o (hiper)poliglotach – ich umiejętności, pracowitość i ciekawość świata są fascynujące. Dziś polecam Wam historię Ioannisa Ikonomou, znającego 32 języki i pracującego dla Komisji Europejskiej. Pełny artykuł znajdziecie tutaj, a oto przedsmak rozmowy z tłumaczem: Many people are able to speak two languages […]

32 języki tłumacza Komisji Europejskiej



drzewo genealogiczne królowej Anglii
Niekiedy dobrze jest zrobić sobie małą powtórkę z określonego zasobu słownictwa, nawet jeśli zdaje nam się, że już nic nas w tym temacie nie zaskoczy. Dziś proponuję Wam odświeżenie słówek o pokrewieństwie i powinowactwie (za niezawodną Wikipedią): Vérrokonság: leszármazás útján létrejött rokoni kapcsolat. A vérrokonságba nemcsak a vér szerinti rokonok, […]

Z rodziną nie tylko na zdjęciu


stawianie przecinków
Nikt nie jest alfą i omegą, a bez choćby drobnych poprawek, jaki powinno wymagać tłumaczenie, korektorzy wymarliby już dawno. Nie ma jednak usprawiedliwienia na to, że niektórzy tłumacząc przekładają tylko treść, a pozostałe aspekty rodzimego języka traktują po macoszemu. By przypomnieć, jak wielką wagę – nie tylko estetyczną, ale i […]

Przecinek na wagę życia


kemeny istvan
Węgierski Instytut Kultury w Warszawie wraz z Literaturą na Świecie zapraszają na spotkanie z Istvánem Keményem, Anna Górecką i Bohdanem Zadurą, które odbędzie się 21 lutego 2013 r. o godz. 18.00. . . W „Literaturze na świecie” 11-12/2012 (496-497) ukazały się następujące teksty: László Kemenes Géfin: Bartók, przeł. Jolanta Jastrzębska […]

Spotkanie z Istvánem Keményem



zrodla internetowe
Zaproszenie na konferencję traktującą o roli tłumacza i przekładu: W dniach 19-20 kwietnia 2013 w Akademii Finansów i Biznesu Vistula odbędzie się konferencja ROLA TŁUMACZA I PRZEKŁADU W EPOCE WIELOKULTUROWOŚCI I GLOBALIZACJI pod patronatem Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury. Druga konferencja z cyklu Rola tłumacza i przekładu w epoce wielokulturowości i globalizacji […]

Rola tłumacza i przekładu w epoce wielokulturowości i globalizacji


Jak widać, nie tylko języki obce nastręczają problemów użytkownikom.
Na jednym z blogów poświęconych polszczyźnie powstała subiektywna lista najgorszych błędów językowych. Swoje rozważanie autorzy komentują tak: (…) Przypomina nam się jedna ze zwrotek w piosence Łony pt. „To nic nie znaczy”: Następnie słyszę taki strumień: że w „dwutysięcznym jedenastym” padł najbardziej „przekonywujący” argument, i że zwłaszcza „drugi maj” dał […]

30 najbardziej irytujacych błędów językowych


temida i tlumacz
Polecam Wam tekst Roszczenia wobec tłumaczy, który podaje i analizuje sytuacje, gdy klient żąda od tłumacza odszkodowania za źle lub nieterminowo wykonaną pracę. Warto poczytać, jaki jest zakres odpowiedzialnośći tłumacza i kiedy ubezpieczenie zawodowe może okazać się przydate. Cały tekst zajdziecie w Serwisie Tłumacza, a oto wstęp na zachętę: . […]

Roszczenia wobec tłumaczy



lengyel-magyar_x18082620100310151151
Oto pula stypendiów naukowych na 2013/2014 rok, o które mogą ubiegać się osoby zainteresowane studiami na Węgrzech: . Call for Applications for Foreigners for Hungarian State Scholarships 2013/2014 Hungarian Scholarship Board   Call for applications for foreigners for Hungarian state scholarships to conduct studies or research in Hungarian higher education […]

Stypendia na Węgrzech 2013/14


stl
Wszystkim adeptom tłumaczeń literackich polecam Vademecum tłumacza, stworzone przez Stowarzyszenie Tłumaczy Literatury, które obejmuje następujące aspekty: Jakie umiejętności i cechy powinien mieć tłumacz literatury pięknej? Jak uczyć się przekładu? Jak rozwijać swój warsztat? Ile zarabia tłumacz literatury? Jak debiutować? Jak szukać zleceń? Znalazłem książkę, którą warto by wydać w Polsce. […]

Vademecum tłumacza


retro1
Strona www.tizdolog.hu, specjalizująca się w zbieraniu 10 elementów na dany temat, ułożyła listę 10 retrosłówek, które czasy świetności przeżywały za młodości naszych babć. Z jednej strony to ciekawostka, z drugiej – dobry powód do powiększenia swojego słownictwa (lub odświeżenia) o kilka nowych pozycji: 1. stelázsi – polcos állvány Példamondat: Levennéd nekem […]

10 węgierskich retrosłówek



nyest.jpg
Poruszałam już kiedyś temat pleonazmów we wpisie Tłumacz kontra pleonazmy, w którym mowa była także o tautologii. Dziś proponuję przyjrzenie się temu tematowi od strony języka węgierskiego wraz z kilkoma przykładami: . pleonazm – szószaporítás / szinonimahalmozás / pleonazmus menettérti retúr első premierje növényi flórája halkan suttog váratlan meglepetés négytagú […]

Pleonazmy w węgierskim






pleonazmy
Niby każdy tłumacz wie, że pleonazm jest jednym z grzechów głównych, ale z niektórych czasami nie zdajemy sobie sprawy. Warto przyjrzeć się im z bliska –  kto wie, którego bohatera naszych przekładów będziemy musieli podrasować pleonazmami i tautologiami, by oddać konkretny rejestr lub indywidualny styl? Pleonazm (z gr. pleonasmos „nadmiar”), […]

Tłumacz kontra pleonazmy


polski węgierski trudny
W dość tajemniczym rankingu stopnia trudności danych języków obcych na pierwszym miejscu znajdziemy polski, a na drugim ex aequo węgierski z pobratymcami, czyli fińskim i estońskim, których gramatyka została opisana w dość pokrętny i niezbyt fachowy sposób: (kliknij aby powiększyć) .

Węgierska język trudna język



David Frick
W artykule „Ameryka czyta Pilcha” pada ciekawe i raczej dość kontrowersyjne stwierdzenie na temat pracy i klasy tłumacza. Jednocześnie drugą ciekawostką jest wyznanie, że dla autora większą nobilitacją jest to, że świetny tłumacz postanawia go przełożyć, niż fakt znalezienia się na liście The Best Fiction of 2012 ogłoszonej przez amerykańskie […]

Pilch o tłumaczu idealnym


Oto nowy wynalazek, który potencjalnie ma wyeliminować potrzebę tłumaczy w procesie porozumiewania się w obcych językach: Microsoft opublikował 9 minutowy film, na którym Rick Rashid, szef działu Microsoft Research prezentuje działanie nowego translatora. Najpierw wygłasza tekst, który automat na bieżąco spisuje i tłumaczy na język mandaryński. Następnie, translator wypowiada efekt […]

Czy tłumacze są jeszcze potrzebni?


wytłumaczenia
W ramach Międzynarodowego Dnia Tłumacza 2012, organizowanego przez  EUNIC Warszawa i EUNIC Kraków (pisałam o tym tutaj) prezentowane były „Wytłumaczenia”, czyli filmowe portrety tłumaczy w reż. Sławomira Paszkieta, przedstawiające sylwetki Elżbiety Muskat Tabakowskiej, Magdy Heydel, Wiktorii Śliwowskiej, René Śliwowskiego, Jerzego Kocha i Sławy Lisieckiej. Cykl „WYTŁUMACZENIA” powstał na zamówienie Instytutu […]

Tłumacz wychodzi z cienia



stl
Stowarzyszenie Tłumaczy Literatury zaprasza na ciekawie zapowiadającą się debatę: Zapraszamy na debatę poświęconą kondycji zawodowej tłumaczy literackich. W dyskusji udział wezmą Pierre Assouline – dziennikarz i pisarz, autor raportu o kondycji tłumacza przygotowanego dla Centre Nationale du Livre oraz Sławomir Paszkiet – tłumacz, autor raportu o sytuacji tłumaczy literackich w […]

Kondycja zawodowa tłumaczy literackich



debreceni nyari 2013_2
Dla tych, którzy chcieliby wykorzystać część wakacji na naukę języka węgierskiego, Debreceni Nyári Egyetem (Uniwersytet Letni w Debreczynie) ma ofertę w dwóch ośrodkach – w Debreczynie i Budapeszcie: In 2013, Debrecen Summer School will remain happy and dedicated to serve students with the course structure designed in 2012. The gist […]

Letnie kursy języka węgierskiego w Debreczynie i Budapeszcie



Obce-dziecko-Alan-Hollinghurst
O tym, jak zły tłumacz może zniechęcić do dobrej książki, zepsuć opinię sobie i środowisku, pisze Jacek Dehnel w artykule „Obce dziecko” Hollinghursta: potęga (złego) przekładu. Oto fragment: Grubby to nie gruby Nie mogę niestety powiedzieć tego samego o „Obcym dziecku”. Z urody oryginału do polskiego czytelnika nie dociera bowiem […]

Potęga (złego) przekładu


wierzbięta
Polecam Wam wywiad z Bartoszem Wierzbiętą, tłumaczem wielu filmów, zwłaszcza kultowych kreskówek: Król Julian, Rango czy Shrek. Nawet nie wiesz, że bohaterowie filmów „mówią Wierzbiętą”. Bartosz Wierzbięta, scenarzysta, tłumacz i dialogista. Przygodę z tłumaczeniem zaczynał od instrukcji i pytań ankietowych. Potem były filmy przyrodnicze, aż trafił do kina. Pierwszą kreskówką, […]

Kto mówi Wierzbiętą


kolegium tłumaczy
Szansa na twórcze stypendia Instytutu Książki w ramach programu Kolegium Tłumaczy dla tłumaczy literackich, przekładających na język polski: Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom tłumaczy literatury polskiej, wzorem instytucji promujących literaturę w innych krajach Instytut Książki powołał w 2006 r. Kolegium Tłumaczy. Jest to projekt realizowany przez Instytut Książki we współpracy ze Stowarzyszeniem […]

Tłumacze literaccy z polskiego na węgierski – szansa na stypendium!



literatura na świecie
Wśród czasopism i periodyków literackich jedno z najważniejszych miejsc zajmuje Literatura na Świecie, którą szeroko opisywałam w kontekście popularyzacji węgierskiej prozy i poezji. Należy jednak podkreślić, że Literatura na Świecie ma ogromne zasługi na polu przekładu literackiego: Ukazujący się od 1971 r. miesięcznik poświęcony literaturze obcej, wydawany do końca marca […]

Biblioteka tłumacza vol.5


instytut książki
Ciąg dalszy relacji Sławomira Paszkieta na temat obecnej sytuacji tłumaczy literackich na polskim rynku (pierwszy tekst znajdziecie we wczorajszym wpisie). Przedstawiamy „Raport o sytuacji tłumaczy literackich w Polsce”, opracowany przez Sławomira Paszkieta, na zlecenie Instytutu Książki w ramach projektu PETRA (Europejska Platforma Przekładu Literackiego). A w nim m.in.: prawny i […]

Sytuacja tłumaczy literackich w Polsce – raport


paszkiet
Sławomir Paszkiet w artykule Zarobić nie zarobisz, ale co się naczytasz, to twoje (Tygodnik Powszechny) pisze o bolączkach tłumaczy literatury w Polsce: Tłumacze literatury w Polsce rzadko i niechętnie wypowiadają się publicznie o swojej sytuacji prawnej, społecznej i finansowej. Szczególnie ten ostatni aspekt jest tematem tabu. Problematyka przekładu literackiego (i […]

Zarobić nie zarobisz, ale co się naczytasz, to twoje



jarniewicz
Jerzy Jarniewicz opisuje trudy tłumaczy literackich w artykule Gdzie jest tłumacz, opublikowanym w Tygodniku Powszechnym: Przekłady literackie w Polsce funkcjonują w bardzo specyficzny sposób. W powszechnym przekonaniu one po prostu nie istnieją – tłumaczenie jest traktowane jak powietrze. (…) W historiach literatury przekładom należy się takie samo miejsce jak dziełom […]

Gdzie jest tłumacz?


zrodla internetowe
W Bibliotece tłumacza, oprócz książek i czasopism, warto wspomnieć o artykułach na temat przekładu literackiego, jakie można znaleźć na translationdirectory.com – oto ich pełna lista (EN/FR/DE): The Transposition of Form The Art of Poetry and its Translation The Problems in Translating ‘Literary Prose’ The Art of Poetry and its Translation […]

Biblioteka tłumacza vol.4


znaki_korektorskie
O tym, że błędy w wydawnictwach książkowych nie są bolączką wyłącznie w Polsce, a na korektorach i redaktorach próbują zaoszczędzić także u bratanków, poczytacie w artykule Kapitális fordítói hibák a bestseller-gyárban (HU): Miért nem érdekli a kiadót, ha a gondozásában lévő könyv egy fordítási hiba miatt híresül el? Az eszetlen […]

Czy korektorzy są na wymarciu?



przekładaniec
Dziś w  Bibliotece tłumacza wyjątkowo nie książka, a czasopismo poświęcone przekładowi literackiemu – półrocznik Katedry UNESCO do Badań nad Przekładem i Komunikacją Międzykulturową UJ Przekładaniec: Przekładaniec jest recenzowanym czasopismem naukowym poświęconym zagadnieniom przekładu literackiego. Publikuje przekłady opatrzone komentarzami tłumaczy, krytykę przekładu, eseje przekładoznawcze i komparatystyczne oraz recenzje książek poświęconych tłumaczeniu. […]

Biblioteka tłumacza vol.3


stp
Stowarzyszenie Tłumaczy Polskich organizuje liczne szkolenia z różnych języków – w ofercie na tegoroczną jesień znalazł się też jednodniowy kurs dla znających język węgierski i zainteresowanych tematyką prawniczą: 24.11.2012: Język węgierski w zakresie tłumaczenia wyroków w sprawach karnych – warsztaty językowe i terminologiczne Krótki opis szkolenia/celu szkolenia Zapoznanie uczestników kursu […]

Szkolenie STP – węgierski prawniczy


pegaz-zdebial
Kolejna pozycja do Biblioteki tłumacza to kultowa niemal już książka wybitnego tłumacza Stanisława Barańczaka. Mimo że nie jest to podręcznik przekładu literackiego, sposób, w jaki Barańczak patrzy na obcojęzyczne teksty i lekkość jego pióra w zabawach literackich są cenną wskazówką dla tych, którzy przy przekładzie muszą wykazać się większą kreatywnością: […]

Biblioteka tłumacza vol.2



poetki_poetesse
5 października 2012 r. o godz. 18.00 w Węgierskim Instytucie Kultury (Warszawa, ul. Moniuszki 10) odbędzie się spotkanie w ramach poetyckiej i translacyjnej współpracy Wyszehradzkiej: Czeskie Centrum Instytut Słowacki Węgierski Instytut Kultury i Ministerstwo Spraw Zagranicznych RP mają zaszczyt zaprosić na Wieczór Wyszehradzki spotkanie z poetkami, uczestniczkami projektu VISEGRAD POETESSE […]

Visegrad Poetesse z akcentem węgierskim


miedzynarodowy dzien tlumacza 2012
EUNIC Warszawa i EUNIC Kraków zapraszają na Międzynarodowy Dzień Tłumacza 2012. Program obejmuje spotkania i akcje w Krakowie i Warszawie. Międzynarodowy Dzień Tłumacza jest oficjalnie obchodzony 30 września, w dniu św. Hieronima, tłumacza Biblii i patrona tłumaczy. Celem wydarzenia jest zwrócenie uwagi na znaczenie tłumaczy, którzy współtworzą światową literaturę, bez […]

Międzynarodowy Dzień Tłumacza 2012